Στην καρδιά της γραφικής Καστοριάς, και συγκεκριμένα στο υψηλότερο σημείο της πόλης, στην περιοχή του παλιού Ξενία, συναντούμε το Βυζαντινό Μουσείο. Το εν λόγω μουσείο ανακαινίστηκε πλήρως και εδώ και μία δεκαετία (2016) φιλοξενεί στο εσωτερικό του μία μόνιμη έκθεση. Πρόκειται για ένα θεματικό μουσείο εικόνων, αφού τις συλλογές του απαρτίζουν κυρίως φορητά έργα θρησκευτικής ζωγραφικής βυζαντινών και μεταβυζαντινών χρόνων.
Η πλούσια συλλογή του μουσείου εκτός από φορητές εικόνες βυζαντινών και μεταβυζαντινών ναών της Καστοριάς, διαθέτει ορισμένες αποτοιχισμένες αγιογραφίες, αποσπασμένα παλαιοχριστιανικά ψηφιδωτά της Διοκλητανούπολης, αρχιτεκτονικά μέλη από τα πρωτοχριστιανικά χρόνια μέχρι την Τουρκοκρατία, σπουδαία εκκλησιαστικά κειμήλια και ξυλόγλυπτα, όπως επίσης ευρήματα από ανασκαφές σε διάφορες ιστορικές περιόδους.
Με τον τρόπο που έχει στηθεί, η μόνιμη έκθεση αναδεικνύει τη σημασία και τη θρησκευτική ακτινοβολία της Καστοριάς, ενώ συνάμα προβάλλει και τις μοναδικές εικόνες του τόπου, που είναι αληθινά έργα τέχνης. Παράλληλα, δίνει στον επισκέπτη ερεθίσματα για να κατανοήσει πλήρως την καλλιτεχνική άνθηση της περιοχής. Οι πολύτιμες αυτές εικόνες προέρχονται από τις ιστορικές εκκλησίες της πόλης, τις οποίες μπορείτε να δείτε κάνοντας απλά μια βόλτα στις γειτονιές και τα λιθόστρωτα καλντερίμια της Καστοριάς.
Η Παναγία Κουμπελίδικη, ο Ταξιάρχης Γυμνασίου, ο Άγιος Νικόλαος Κασνίτζη, οι Άγιοι Τρεις, ο Ταξιάρχης Μητροπόλεως, ο Άγιος Στέφανος, ο Άγιος Γεώργιος Πολιτείας, ο Άγιος Αθανάσιος Μουζάκη, η Παναγία Μαυριώτισσα και οι Άγιοι Ανάργυροι είναι μερικά μόνο από τα σπουδαία θρησκευτικά μνημεία της πανέμορφης αυτής πόλης, που σε συνδυασμό με τα επιβλητικά αρχοντικά και την απέραντη λίμνη δημιουργούν ένα σπάνιο αστικό μωσαϊκό, που αξίζει προστασίας και ανάδειξης. Αν ο δρόμος σας βγάλει στην Καστοριά, πάρτε λίγο χρόνο να την ανακαλύψετε περπατώντας. Θα δείτε μοναδικές εικόνες και θα νομίζετε, χωρίς υπερβολή, πως βρίσκεστε σε κάποιο υπαίθριο μουσείο.
